Subskrypcja

Wpisz swój adres e-mail, aby otrzymywać informacje z naszego serwisu.

 
19.09.2009-31.12.2009 - Oblicza ikony



Wernisaż - galeria zdjęć

Wystawa czynna od 19 września do 1 grudnia 2009 r.

Nie ikona jako dzieło sztuki jest piękna, lecz przede wszystkim jej prawda. Ikona nigdy nie może być „ładna”, lecz będąc piękną, wymaga duchowej dojrzałości, by ją poznać

                                                                                                Paul Evdokimov 

Określenie ikona pochodzi od greckiego "obraz", "odbicie", "wyobrażenie", "porównanie". Przez ikonę rozumie się obraz malowany specjalną techniką, zazwyczaj na drewnie lub na ścianie. W terminologii chrześcijańskiego Wschodu, ikon jednak nie maluje się, lecz ikony się pisze. W szerszym znaczeniu ikoną nazywa się również obrazy haftowane lub wykonane w metalu, marmurze czy steatycie.

Ikony wykonane na desce posiadają obramienie, jakie powstaje przez wydrążenie pola pod malowidło. Do sporządzanie ikon używa się zazwyczaj desek lipowych, na które nakłada się klej. Na kleju umieszcza się płótno, które w ten sposób zostaje przytwierdzone do deski. Na płótno kładziony jest grunt z mieszaniny gipsu alabastrowego i kleju, a następnie nakładane są części złocone. Całość pokrywa się werniksem. Często przy malowaniu ikon artyści posługiwali się szablonami.

Ikony są wprawdzie znakomitymi dziełami sztuki, lecz w Kościele bizantyjskim spełniają przede wszystkim funkcję kultową, liturgiczną. Ikony uroczyście poświęca się, najczęściej w związku z liturgią Mszy św., intronizuje. Przed ikonami palą się lampki oliwne lub świece na znak czci oraz jako symbol próśb zanoszonych do Chrystusa, Bogurodzicy lub świętych. Ikonom oddaje się pokłony i całuje na znak czci oraz miłości. Podczas sprawowania obrzędów liturgicznych ikony są okadzane, noszone na procesjach. Ikony znajdują się nie tylko w świątyniach, ale zajmują również zaszczytne miejsca w domach wiernych.


Malarstwo ikoniczne w pierwotnym kościele ukształtowało się pod wpływem sztuki hellenistycznej, wywodzącej się z tradycji greckiej i rzymskiej. Ikonografia hellenistyczna korzystała przy tym z wypracowanych i rozpowszechnionych na starożytnym Wschodzie typów i wzorców z Azji Mniejszej, Syrii, Palestyny, a zwłaszcza Egiptu.

Kult ikon wprowadzili chrześcijanie wywodzący się ze środowiska o kulturze hellenistycznej, gdyż dla judeochrześcijan byłoby to nie do pomyślenia ze względu na wyraźne zakazy Starego Testamentu. Wokół kultu ikon wywiązały się ostre dyskusje i kontrowersje, które wywołały dwa czynniki. Pierwszym czynnikiem był zdecydowanie wrogi stosunek judeochrześcijan do czci obrazów, a drugim powszechne bałwochwalstwo religii pogańskich, w których otoczeniu żył Kościół. Te dwa czynniki spowodowały, że niektórzy pisarze chrześcijańscy i Ojcowie Kościoła pierwszych wieków bardzo krytycznie i nieprzychylnie odnosili się do kultu ikon. Z drugiej strony w tym samym czasie pojawiają się wśród Ojców Kościoła obrońcy tego kultu, jak na przykład św. Bazyli Wielki (379), św. Grzegorz z Nyssy (394), czy też św. Grzegorz z Nazjanzu (390). Kontrowersje związane z kultem ikon nasiliły się w VIII wieku, zwanym „wiekiem ikonoklastów” i trwały aż do połowy wieku IX. W okresie tych sporów niszczono i palono ikony. W ten sposób zaginęło bezpowrotnie wiele cennych ikon. Przełomowym wydarzeniem była uchwała drugiego soboru nicejskiego w 787 r., aprobująca i uzasadniająca kult ikon. Uchwała soboru nie uspokoiła jednak ikonoklastów. Spory trwały nadal i ustały dopiero w 842 r., kiedy to cesarzowa Teodora oficjalnie zaaprobowała kult ikon. Wydarzenie to upamiętnia ustanowione w 843 r. tzw. Święto Ortodoksji, obchodzone przez Kościół bizantyjski w każdą pierwszą niedzielę Wielkiego Postu. 

          ks. prof. Janusz Czerski


FotoFotoFoto
FotoFotoFoto
FotoFotoFoto

Aktualności

Eksponat miesiąca - Dwa późnogotyckie fotele drewniane (XV/XVI w.)



 

 

Zapraszamy do Kamieńca

 
Podstrony:  1  2  3 
 

 


48-300 Nysa
ul. Biskupa Jarosława 11

tel. 77 435 50 10, 77 433 20 83
e-mail: info@muzeum.nysa.pl




Witryna wykorzystuje ciasteczka (ang. cookies) w celach sesyjnych oraz statystycznych.
Więcej informacji w polityce prywatności.

          

 Realizacja: new4mat.com Sp. z o.o.
ADMINISTRACJA